Medyan (Ortanca) Hesaplama
Medyan (Ortanca) Hesaplama
Bilgi: Medyan, bir sayı dizisi küçükten büyüğe sıralandığında tam ortada kalan sayıdır.
Bir sayı grubunu küçükten büyüğe sıraladığınızda tam ortada kalan sayıya Medyan (Ortanca) denir. Medyan Hesaplama Aracı; girilen veri setini otomatik olarak sıralar ve dizinin merkezindeki değeri anında bulur.
Özellikle maaş analizlerinde veya emlak fiyatlarında "Aritmetik Ortalama" yanıltıcı olabilirken, Medyan size gerçeği (piyasanın tam ortasını) gösterir.
📐 Nasıl Hesaplanır?
Medyanı bulmak için sayılar önce mutlaka küçükten büyüğe sıralanmalıdır. Sonra veri adedine (n) bakılır:
Tam ortadaki sayı medyandır.
3, 5, 9, 12, 18
→ Medyan: 9
Ortadaki iki sayının ortalaması alınır.
3, 5, 9, 11, 15, 20
→ (9+11)/2 = 10
Medyan ve Aritmetik Ortalama Farkı
Neden her zaman ortalamayı kullanmıyoruz? İşte cevabı:
| Özellik | Aritmetik Ortalama | Medyan (Ortanca) |
|---|---|---|
| Hesaplama | Tüm sayıların toplamı / Adet | Sıralı dizinin ortasındaki sayı |
| Hassasiyet | Aşırı uç değerlerden (çok büyük/küçük) etkilenir. | Uç değerlerden etkilenmez, merkezi gösterir. |
| Kullanım | Karne notu hesaplama. | Maaşlar, emlak fiyatları. |
Gerçek Hayat Örneği: Maaş Hesabı
Bir iş yerinde 5 kişi çalışıyor olsun. Maaşları şöyle:
- 4 İşçi: 20.000 TL
- 1 Patron: 500.000 TL
Aritmetik Ortalama: 116.000 TL (Yanıltıcı! Sanki herkes zenginmiş gibi görünür.)
Medyan Değer: 20.000 TL (Gerçekçi! Şirketteki "orta halli" kişinin durumunu yansıtır.)
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Sayılar sırasız verilirse ne olur?
Medyan bulunmadan önce sayılar mutlaka sıralanmalıdır. Hesaplama aracımız, siz karışık girseniz bile (Örn: 9, 2, 5) arka planda onları otomatik sıralar (2, 5, 9) ve doğru sonucu verir.
Mod nedir?
Mod (Tepe Değer), bir dizide en çok tekrar eden sayıdır. Medyan ise ortadaki sayıdır. İkisi farklı kavramlardır.
Veri setinde negatif sayılar varsa?
Kural değişmez. Negatif sayılar da sayı doğrusundaki yerlerine göre (küçükten büyüğe) sıralanır ve ortadaki bulunur.